Klimaatwiki - Gebruikersbijdragen [nl]

Overleg:Duurzame oplossingen

2025-05-29T08:02:26Z

Rutger:

Uwe: Ready for review

Known issues:
* still waiting for feedback from Chile on the section about copper mining in Chile
* a section about electrification in industry is still missing

Uwe: Even though I suggested to create this page, I think now that the following structure would be better:

Energy Transisition (Energietransitie)
* Introduction
* Renewable Energies
* Electrification -> link to separate page

Electrification (Elektrificatie)
* Electric cars
* Heatpumps
* Green steel
* ...
* Mining -> link to separate page

Mining (Mijnbouw)
* Extractism
* Sustainable Mining

So one page with the name "Energietransitie", and a second page that explains how different sectors can be shifted towards using renewable energies by electrification.

Background: To get rid of fossil fuels we need three things:
* replacement of fossil fuels for electricity production by renewables
* replacement of fossil fuels for transport, heating and industry
* de-growth or similar social change to allow the transition to sustainable mining

For now I put all of this into this page, but I think it would be better to have three pages for this.

What do you think?

Uwe

Good suggestion. Go ahead. Dick

Commentaar Rutger:
Uit oogpunt van een evenwichtige indeling kan ik leven met bovenstaand voorstel voor nieuwe indeling van Uwe. Maar besef wel dat er een onderschikking in de hoofdstukken zit: transitie wordt verder gespecificeerd in elektrificatie, wordt verder gespecificeerd in mining. Omdat de hoofdindeling vd wiki gebaseerd is op trefwoorden op hetzelfde niveau, gaat dit voorstel daarvan afwijken.

== Eenvoudig uitgelegd ==

"vernietigen" vervangen door "hebben een grote negatieve impact op". Bulletpoint structuur toegevoegd en wat zinnen omgewisseld. - Marit

Hoe gebruik je deze wiki?

2025-03-15T14:20:02Z

Rutger: aanvulling 3e bullet: hou t beknopt en graphics erbij

[[Bestand:Climate change cartoon.png|gecentreerd|miniatuur|650x650px]]

'''Deze wiki helpt je om snel en doeltreffend achtergrondinformatie te vinden over klimaatverandering en te begrijpen waarom maatregelen hard nodig zijn. De wiki laat zien dat de waarschuwingen voor een aanstaande verwoesting van de Aarde een solide wetenschappelijke basis hebben. Lastige wetenschappelijke concepten worden op een zo eenvoudig mogelijke manier uitgelegd. Je kunt je geheugen opfrissen over de processen die bij klimaatverandering een rol spelen, de oorzaken en gevolgen ervan. Je ontdekt hoe alle onderdelen van het Systeem Aarde met elkaar samenhangen, inclusief de mens. De wiki helpt je misverstanden en misinformatie te beantwoorden.'''

'''Je kunt stukjes uit de wiki kopiëren en in powerpoints plakken, op posters of spiekbriefjes printen. Daarmee kun je je voorbereiden op gesprekken, lezingen en interviews, of uitleggen waarom je actie voert.'''

'''Een ezelsbruggetje om je communicatie structuur te geven, kan zijn:'''

# '''Het is echt;'''
# '''‘Wij’ zijn het;'''
# '''Het is erg;'''
# '''De wetenschap is duidelijk;'''
# '''Er zijn oplossingen.'''

<blockquote>'''Bron:''' [https://climatecommunication.yale.edu/wp-content/uploads/2021/02/Five-Facts-Ten-Words-1.pdf Five facts Ten words]</blockquote>

=== Belangrijk! ===
'''Alle artikelen in deze klimaatwiki zijn gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek. Veel inzichten bouwen voort op natuurwetenschappelijke kennis die al tientallen jaren — soms eeuwen — tot de geaccepteerde wetenschappelijke canon behoort. Klimaatwetenschap is een gebied dat volop in ontwikkeling is en daardoor kunnen lang niet alle vragen over klimaatverandering worden beantwoord. Maar over de grote lijnen zijn vrijwel alle actieve klimaatwetenschappers het eens.'''

* Het is bekend hoe broeikasgassen de temperatuur op Aarde bepalen.
* Het is bekend waardoor broeikasgassen in de atmosfeer snel toenemen.
* Het is bekend dat menselijke activiteit, met name het gebruik van fossiele brandstoffen, verreweg de belangrijkste bron van broeikasgassen is.
* Het is bekend hoe de gemiddelde temperatuur als gevolg daarvan toeneemt en ook dat dit gebeurt in een tempo dat nog niet eerder in de aardgeschiedenis is voorgekomen.
* Het is bekend welke gevolgen dat heeft voor de natuur, de veiligheid, de voedselvoorziening en de gezondheid.
* Over geen van deze zaken is twijfel bij serieuze wetenschappers.

Intussen wordt dagelijks aan deze wetenschappelijke canon verder gebouwd. Alle belangrijke onderdelen van het verhaal zijn onderwerp van discussie. Veel is nog onbekend, waardoor het bijvoorbeeld moeilijk is betrouwbare voorspellingen te doen over de snelheid waarmee sommige gevolgen van de opwarming zich ontwikkelen. Of waar en wanneer precies die gevolgen plaatsvinden en hoe ernstig ze zullen zijn. Ook is nog veel onduidelijk over de samenhang tussen de verschillende componenten van het aardsysteem, waarvan het klimaat er een is.

Niettemin, één ding is duidelijk: alles op zijn beloop laten, leidt tot catastrofale gevolgen voor de Aarde en alle levende wezens die van haar afhankelijk zijn. Dat de wetenschap niet alle vragen kan beantwoorden — simpelweg omdat die vragen nog volop worden onderzocht — mag geen reden zijn om passief toe te zien hoe we afstevenen op een onleefbare toekomst.

=== N.B. Dit is een beta-versie ===
Experts worden uitgenodigd om commentaar en aanvullingen voor te stellen. In volgende versies komen ook hoofdstukken ‘fossiel dendert door’, ‘strategieën tegen klimaatverandering’, ‘klimaatrechtvaardigheid’, ‘relatie met andere crises’, en ‘wat kunnen we zelf doen’.

=== Beste expert reviewer ===
We hebben je uitgenodigd om mee te werken aan deze Klimaatwiki. De wiki is opengesteld voor een beperkte groep mensen die schrijfbevoegdheid hebben: de redactie die de pagina's beheert, en reviewers die vanuit hun expertise bijdragen aan de verbetering en actualisering van de wiki. Alle andere gebruikers kunnen de pagina's lezen en commentaar of suggesties sturen.

We vragen je het volgende:

* Lees de wiki met de vraag in je achterhoofd, Wat kan ik hier aan hebben voor mijn communicatie met het publiek.
* Lees de pagina's die binnen je expertise vallen en controleer die op fouten of omissies. Je bent vrij de tekst te veranderen. Wees vooral alert op verouderd of achterhaald onderzoek, of onderzoek dat in tegenspraak is met onderzoek dat elders in de wiki wordt geciteerd.
* Voel je vrij een aanvullende tekst met literatuur referenties te schrijven, als je meent dat die ergens ontbreekt. Probeer het zo beknopt mogelijk te houden en vul eventueel aan met illustraties (grafieken, cartoons etc.) die anderen in een publiekspresentatie zouden kunnen gebruiken.
* Wanneer je wijzingen in de tekst heb aangebracht, graag melden op de pagina overleg die aan elke pagina gekoppeld is. Link staat bovenaan de pagina (het icoontje van de 2 elkaar overlappende tekstballonnetjes).

Hoe gebruik je deze wiki?

2025-03-15T14:17:08Z

Rutger: aanvulling bij onderste bullet: (het icoontje van de 2 elkaar overlappende tekstballonnetjes)

[[Bestand:Climate change cartoon.png|gecentreerd|miniatuur|650x650px]]

'''Deze wiki helpt je om snel en doeltreffend achtergrondinformatie te vinden over klimaatverandering en te begrijpen waarom maatregelen hard nodig zijn. De wiki laat zien dat de waarschuwingen voor een aanstaande verwoesting van de Aarde een solide wetenschappelijke basis hebben. Lastige wetenschappelijke concepten worden op een zo eenvoudig mogelijke manier uitgelegd. Je kunt je geheugen opfrissen over de processen die bij klimaatverandering een rol spelen, de oorzaken en gevolgen ervan. Je ontdekt hoe alle onderdelen van het Systeem Aarde met elkaar samenhangen, inclusief de mens. De wiki helpt je misverstanden en misinformatie te beantwoorden.'''

'''Je kunt stukjes uit de wiki kopiëren en in powerpoints plakken, op posters of spiekbriefjes printen. Daarmee kun je je voorbereiden op gesprekken, lezingen en interviews, of uitleggen waarom je actie voert.'''

'''Een ezelsbruggetje om je communicatie structuur te geven, kan zijn:'''

# '''Het is echt;'''
# '''‘Wij’ zijn het;'''
# '''Het is erg;'''
# '''De wetenschap is duidelijk;'''
# '''Er zijn oplossingen.'''

<blockquote>'''Bron:''' [https://climatecommunication.yale.edu/wp-content/uploads/2021/02/Five-Facts-Ten-Words-1.pdf Five facts Ten words]</blockquote>

=== Belangrijk! ===
'''Alle artikelen in deze klimaatwiki zijn gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek. Veel inzichten bouwen voort op natuurwetenschappelijke kennis die al tientallen jaren — soms eeuwen — tot de geaccepteerde wetenschappelijke canon behoort. Klimaatwetenschap is een gebied dat volop in ontwikkeling is en daardoor kunnen lang niet alle vragen over klimaatverandering worden beantwoord. Maar over de grote lijnen zijn vrijwel alle actieve klimaatwetenschappers het eens.'''

* Het is bekend hoe broeikasgassen de temperatuur op Aarde bepalen.
* Het is bekend waardoor broeikasgassen in de atmosfeer snel toenemen.
* Het is bekend dat menselijke activiteit, met name het gebruik van fossiele brandstoffen, verreweg de belangrijkste bron van broeikasgassen is.
* Het is bekend hoe de gemiddelde temperatuur als gevolg daarvan toeneemt en ook dat dit gebeurt in een tempo dat nog niet eerder in de aardgeschiedenis is voorgekomen.
* Het is bekend welke gevolgen dat heeft voor de natuur, de veiligheid, de voedselvoorziening en de gezondheid.
* Over geen van deze zaken is twijfel bij serieuze wetenschappers.

Intussen wordt dagelijks aan deze wetenschappelijke canon verder gebouwd. Alle belangrijke onderdelen van het verhaal zijn onderwerp van discussie. Veel is nog onbekend, waardoor het bijvoorbeeld moeilijk is betrouwbare voorspellingen te doen over de snelheid waarmee sommige gevolgen van de opwarming zich ontwikkelen. Of waar en wanneer precies die gevolgen plaatsvinden en hoe ernstig ze zullen zijn. Ook is nog veel onduidelijk over de samenhang tussen de verschillende componenten van het aardsysteem, waarvan het klimaat er een is.

Niettemin, één ding is duidelijk: alles op zijn beloop laten, leidt tot catastrofale gevolgen voor de Aarde en alle levende wezens die van haar afhankelijk zijn. Dat de wetenschap niet alle vragen kan beantwoorden — simpelweg omdat die vragen nog volop worden onderzocht — mag geen reden zijn om passief toe te zien hoe we afstevenen op een onleefbare toekomst.

=== N.B. Dit is een beta-versie ===
Experts worden uitgenodigd om commentaar en aanvullingen voor te stellen. In volgende versies komen ook hoofdstukken ‘fossiel dendert door’, ‘strategieën tegen klimaatverandering’, ‘klimaatrechtvaardigheid’, ‘relatie met andere crises’, en ‘wat kunnen we zelf doen’.

=== Beste expert reviewer ===
We hebben je uitgenodigd om mee te werken aan deze Klimaatwiki. De wiki is opengesteld voor een beperkte groep mensen die schrijfbevoegdheid hebben: de redactie die de pagina's beheert, en reviewers die vanuit hun expertise bijdragen aan de verbetering en actualisering van de wiki. Alle andere gebruikers kunnen de pagina's lezen en commentaar of suggesties sturen.

We vragen je het volgende:

* Lees de wiki met de vraag in je achterhoofd, Wat kan ik hier aan hebben voor mijn communicatie met het publiek.
* Lees de pagina's die binnen je expertise vallen en controleer die op fouten of omissies. Je bent vrij de tekst te veranderen. Wees vooral alert op verouderd of achterhaald onderzoek, of onderzoek dat in tegenspraak is met onderzoek dat elders in de wiki wordt geciteerd.
* Voel je vrij een aanvullende tekst met literatuur referenties te schrijven, als je meent dat die ergens ontbreekt.
* Wanneer je wijzingen in de tekst heb aangebracht, graag melden op de pagina overleg die aan elke pagina gekoppeld is. Link staat bovenaan de pagina (het icoontje van de 2 elkaar overlappende tekstballonnetjes).

Hoe gebruik je deze wiki?

2025-03-15T14:15:20Z

Rutger:

[[Bestand:Climate change cartoon.png|gecentreerd|miniatuur|650x650px]]

'''Deze wiki helpt je om snel en doeltreffend achtergrondinformatie te vinden over klimaatverandering en te begrijpen waarom maatregelen hard nodig zijn. De wiki laat zien dat de waarschuwingen voor een aanstaande verwoesting van de Aarde een solide wetenschappelijke basis hebben. Lastige wetenschappelijke concepten worden op een zo eenvoudig mogelijke manier uitgelegd. Je kunt je geheugen opfrissen over de processen die bij klimaatverandering een rol spelen, de oorzaken en gevolgen ervan. Je ontdekt hoe alle onderdelen van het Systeem Aarde met elkaar samenhangen, inclusief de mens. De wiki helpt je misverstanden en misinformatie te beantwoorden.'''

'''Je kunt stukjes uit de wiki kopiëren en in powerpoints plakken, op posters of spiekbriefjes printen. Daarmee kun je je voorbereiden op gesprekken, lezingen en interviews, of uitleggen waarom je actie voert.'''

'''Een ezelsbruggetje om je communicatie structuur te geven, kan zijn:'''

# '''Het is echt;'''
# '''‘Wij’ zijn het;'''
# '''Het is erg;'''
# '''De wetenschap is duidelijk;'''
# '''Er zijn oplossingen.'''

<blockquote>'''Bron:''' [https://climatecommunication.yale.edu/wp-content/uploads/2021/02/Five-Facts-Ten-Words-1.pdf Five facts Ten words]</blockquote>

=== Belangrijk! ===
'''Alle artikelen in deze klimaatwiki zijn gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek. Veel inzichten bouwen voort op natuurwetenschappelijke kennis die al tientallen jaren — soms eeuwen — tot de geaccepteerde wetenschappelijke canon behoort. Klimaatwetenschap is een gebied dat volop in ontwikkeling is en daardoor kunnen lang niet alle vragen over klimaatverandering worden beantwoord. Maar over de grote lijnen zijn vrijwel alle actieve klimaatwetenschappers het eens.'''

* Het is bekend hoe broeikasgassen de temperatuur op Aarde bepalen.
* Het is bekend waardoor broeikasgassen in de atmosfeer snel toenemen.
* Het is bekend dat menselijke activiteit, met name het gebruik van fossiele brandstoffen, verreweg de belangrijkste bron van broeikasgassen is.
* Het is bekend hoe de gemiddelde temperatuur als gevolg daarvan toeneemt en ook dat dit gebeurt in een tempo dat nog niet eerder in de aardgeschiedenis is voorgekomen.
* Het is bekend welke gevolgen dat heeft voor de natuur, de veiligheid, de voedselvoorziening en de gezondheid.
* Over geen van deze zaken is twijfel bij serieuze wetenschappers.

Intussen wordt dagelijks aan deze wetenschappelijke canon verder gebouwd. Alle belangrijke onderdelen van het verhaal zijn onderwerp van discussie. Veel is nog onbekend, waardoor het bijvoorbeeld moeilijk is betrouwbare voorspellingen te doen over de snelheid waarmee sommige gevolgen van de opwarming zich ontwikkelen. Of waar en wanneer precies die gevolgen plaatsvinden en hoe ernstig ze zullen zijn. Ook is nog veel onduidelijk over de samenhang tussen de verschillende componenten van het aardsysteem, waarvan het klimaat er een is.

Niettemin, één ding is duidelijk: alles op zijn beloop laten, leidt tot catastrofale gevolgen voor de Aarde en alle levende wezens die van haar afhankelijk zijn. Dat de wetenschap niet alle vragen kan beantwoorden — simpelweg omdat die vragen nog volop worden onderzocht — mag geen reden zijn om passief toe te zien hoe we afstevenen op een onleefbare toekomst.

=== N.B. Dit is een beta-versie ===
Experts worden uitgenodigd om commentaar en aanvullingen voor te stellen. In volgende versies komen ook hoofdstukken ‘fossiel dendert door’, ‘strategieën tegen klimaatverandering’, ‘klimaatrechtvaardigheid’, ‘relatie met andere crises’, en ‘wat kunnen we zelf doen’.

=== Beste expert reviewer ===
We hebben je uitgenodigd om mee te werken aan deze Klimaatwiki. De wiki is opengesteld voor een beperkte groep mensen die schrijfbevoegdheid hebben: de redactie die de pagina's beheert, en reviewers die vanuit hun expertise bijdragen aan de verbetering en actualisering van de wiki. Alle andere gebruikers kunnen de pagina's lezen en commentaar of suggesties sturen.

We vragen je het volgende:

* Lees de wiki met de vraag in je achterhoofd, Wat kan ik hier aan hebben voor mijn communicatie met het publiek.
* Lees de pagina's die binnen je expertise vallen en controleer die op fouten of omissies. Je bent vrij de tekst te veranderen. Wees vooral alert op verouderd of achterhaald onderzoek, of onderzoek dat in tegenspraak is met onderzoek dat elders in de wiki wordt geciteerd.
* Voel je vrij een aanvullende tekst met literatuur referenties te schrijven, als je meent dat die ergens ontbreekt.
* Wanneer je wijzingen in de tekst heb aangebracht, graag melden op de pagina overleg die aan elke pagina gekoppeld is. Link staat bovenaan de pagina.